الشيخ علي المشكيني

373

تفسير روان (فارسى)

وَالنّاسِ أجْمَعينَ : سوگند به آن خدايى كه جان من تحت قدرت اوست ، هيچ بنده‌اى ايمان نياورده و مؤمن نباشد مگر آن كه من نزد او محبوب‌تر باشم از خود او و پدر و مادر او و اهل و اولاد او و همهء مردم . « 1 » وَ أَزْوَ جُهُ أُمَّهتُهُمْ : و همسران پيامبر در احترام و تحريم ازدواج با آنها ، به منزلهء مادران مؤمنان هستند ؛ يعنى در تعظيم و احترام و حرمت نكاح ، نازل منزلهء ايشان‌اند نه در ساير احكام ؛ زيرا ديدن آنها جايز نبوده و نسبت وراثت نداشته‌اند . تنبيه : زنان پيغمبر صلى الله عليه و آله در استحقاق تعظيم و احترام ، به منزلهء مادرهاى مؤمنان هستند مادامى كه باقى باشند در اطاعت خدا ؛ و لذا شيخ صدوق در اكمال الدين روايت نموده كه حضرت رسول به امير المؤمنين عليه السلام فرمود : اى ابا الحسن ، به درستى كه اين شرف براى همسران من باقى است مادامى كه بر اطاعت خدا باقى باشند . . . « 2 » وَأُوْلُواْ الْأَرْحَامِ بَعْضُهُمْ أَوْلَى بِبَعْضٍ فِى كِتبِ اللَّهِ . . . : خويشاوندان در ارث بردن ، نسبت به يكديگر در كتاب خداوند ( لوح محفوظ يا قرآن ) از مؤمنان و مهاجران سزاوارترند مگر آن كه بخواهيد به دوستانتان نيكى كنيد - يعنى براى غير وارثانتان مالى وصيت نماييد - اين حكم از قديم در كتاب ( لوح محفوظ يا قرآن ) نوشته شده است . تبصره : با ملاحظهء آيهء انفسنا و انفسكم : آيهء النبى اولى . . . دالّ است بر خلافت و ولايت امير المؤمنين عليه السلام ؛ به اين بيان كه حضرت امير المؤمنين عليه السلام نفس حضرت پيغمبر صلى الله عليه و آله است ، و بايد آنچه براى نفس پيغمبر باشد از اولويت بر مؤمنين ، براى كسى كه به منزلهء نفس اوست باشد ، چنانچه تصريح به اين فرموده در غدير خم . ألَسْتُ أوْلى بِكُمْ مِنْ أنْفُسِكُمْ ؟ گفتند : بلى يا رسول اللَّه . پس فرمود : مَنْ كُنْتُ مَوْلَاهُ فَهذا عَلِيٌّ مَوْلَاهُ . ( آيهء 7 ) وَ إِذْ أَخَذْنَا مِنَ النَّبِيّينَ مِيثقَهُمْ وَ مِنكَ وَ مِن نُّوحٍ وَ إِبْرَ هِيمَ وَ مُوسَى وَ عِيسَى ابْنِ مَرْيَمَ وَ أَخَذْنَا مِنْهُم مّيثقًا غَلِيظًا

--> ( 1 ) . به مدرك سابق رجوع شود . ( 2 ) . اكمال الدين ، ج 2 ، ص 459 .